Narita

Ik zal het niet over de reis zelf hebben. De bekende ongemakken, dus niks om jullie mee lastig te vallen. Maar onderweg zag ik wel weer dat Tokyo een stad van ongehoorde omvang is. Als je in de hoofdstad van welk land dan ook naar het vliegtuig wilt, bel je een taxi. Hier neem je een taxi, dan een sneltrein naar een hub en vervolgens een heel snelle trein naar de luchthaven. Die luchthaven heet Narita en heeft twee haltes. Dankzij Richard heb ik de juiste genomen.

Over vijftien uur ben ik thuis. Reizen hoort erbij en is ondanks alles best leuk.

Tokyo 3

Er is hier een oorlogsmuseum waarover de Chinezen ontevreden zijn. Dat kan ik me voorstellen, want het is een en al propaganda, in een peperduur gebouw vol marmer en elektronika. Zo wordt de Chinees-Japanse oorlog, een paar miljoen doden, hier een 'Het Chinese incident' genoemd. Die oorlog moest natuurlijk hoognodig gevoerd worden, want een paar Chinezen waren zomaar tegen de Japanners in opstand gekomen. Maar ja, tegen een bezetter komt altijd wel iemand in opstand.

Pompeuze propaganda midden in de hoofdstad van een geciviliseerd, democratisch land met verfijnde omgangsvormen. Voor paradoxen moet je in Japan zijn.

Tokyo 2

Het was niet overdreven druk, gisteren in de metro. Toch waren bijna alle zitplaatsen bezet. Een oud vrouwtje liep op laatste zitplaats van een rijtje af. Achter haar stapte een dikkig meisje van een jaar of acht in. Het kind spurtte langs de oude, stootte haar opzij en ging op het bankje zitten. De moeder achter haar gaf een commande, het kind stond op en maakte een gaat-u-zittengebaar naar het omaatje. 'Chinezen', zei Ine.

We liepen door een park onderweg naar een museum en zagen een man achteruit rondjes om een boom lopen. Hij deed dat met grote toewijding. Waarschijnlijk had zich voorgenomen om een of ander Heilig Getal, dat alleen hijzelf kende, te halen. Dat moest dan in de honderden lopen, want toen ons museumbezoek erop zat, was hij nog steeds bezig. De enige wijziging die hij in zijn ritueel had aangebracht, was de rotatierichting. Hij cirkelde nu met de klok mee.

Als een trein in Tokyo bij zijn eindbestemming is, kan een speciale functionaris aan het werk: in slaap gevallen mensen wakker maken en tot uitstappen bewegen. We hadden gisteravond een van de laatste treinen naar huis. Toen we uitstapten, keken we nog even toe hoe de spoorwegman zijn werk deed. Een jongen die hij wekte, viel meteen van zijn bankje. Zelfs kruipen lukte niet meer. Het duurde ruim een minuut voordat hij de trein was uitgewerkt.